Yaratıcı Tasarım Rehberi Yazılar

Tanzimat Dönemi: Ekonomi Perspektifinden Bir Analiz Ekonomi, temelde sınırlı kaynakların, sınırsız ihtiyaçlarla nasıl şekilleneceği sorusuna bir yanıt arar. Peki, tarihsel bir dönemi ekonomik bir bakış açısıyla anlamaya çalışırken, sadece piyasaların ve bireylerin davranışlarını gözlemlemekle mi yetinmeliyiz? Eğer tarihe ve ekonomiye daha derinlemesine bakacak olursak, büyük toplumsal değişimlerin ardında sadece “bireysel çıkarlar” değil, aynı zamanda daha karmaşık ekonomik dinamikler de vardır. Bu dinamiklerin derinliklerine inmek, Tanzimat Dönemi’ni anlamanın anahtarı olabilir. Tanzimat Dönemi, Osmanlı İmparatorluğu’nun ekonomik, sosyal ve siyasal yapılarındaki derin kırılmaların ve dönüşümlerin bir yansımasıdır. Bu dönemin, ekonomik bakış açısıyla ortaya çıkmasında mikroekonomi, makroekonomi ve davranışsal ekonomi gibi farklı disiplinler ışığında…

Regio Respiratoria ve Toplumsal Düzen: İktidar, Meşruiyet ve Katılım Üzerine Bir Siyaset Bilimi Analizi Günümüzde sağlık, siyaset ve toplumsal düzen arasındaki ilişkiler, her zamankinden daha fazla sorgulanan bir hal almıştır. Toplumların sağlıklı bir şekilde varlıklarını sürdürebilmesi, yalnızca fiziksel sağlıkla değil, aynı zamanda siyasi, sosyal ve ekonomik sağlığın da dengede olmasıyla mümkündür. “Regio respiratoria” (solunum bölgesi), tıp literatüründe, insan vücudunun yaşamını sürdürebilmesi için hayati öneme sahip bir alanı tanımlar. Ancak bu tıbbi kavramı, toplumsal yapıyı, kurumları ve güç ilişkilerini açıklamak için bir metafor olarak ele almak, toplumsal düzenin temel unsurlarına dair derinlemesine bir analiz yapmamıza olanak tanır. Güç ilişkileri, iktidar yapıları,…

Orografik Yağış Nasıl Oluşur? Antropolojik Bir Perspektif Doğayı ve çevremizi anlamaya hevesli biri olarak, her doğal olayın ve sürecin bir kültür tarafından nasıl algılandığını düşünmek ilginçtir. Sadece bilimsel açıklamalarla sınırlı kalmayıp, kültürlerin bu olaylara nasıl anlam yüklediğini, nasıl bir hikaye sunduğunu keşfetmek, doğayla olan bağımızı derinleştiren bir yolculuğa çıkarır. Bu yazıda, çok yaygın bir meteorolojik olay olan orografik yağışı tartışmakla kalmayacak, aynı zamanda kültürlerin bu fenomeni nasıl şekillendirdiğini ve toplumların yaşadıkları çevreyle ilişkilerini nasıl kurduklarını inceleyeceğiz. Yüksek dağlarla çevrili bir vadide büyümüş biri olarak, doğal olayların kültürel bir boyutu olduğunu fark ettiğimde, her şeyin çok daha anlamlı hale geldiğini gördüm.…

Metaverse Gelecekte Hayatımızı Nasıl Değiştirecek? Bir sabah uyandığınızda, günlük işlerinizi yaparken birdenbire işyerinizi evinizden çok uzak bir dijital ortamda buluyorsunuz. Ya da belki arkadaşlarınızla sanal bir tatildeyken, kaybolduğunuz yer bir adanın kumlu plajı değil, bir metaverse şehrinin kalabalık caddeleri. Bu senaryo, eskiden bilim kurgu filmlerinin bir parçası gibi görünse de, bugün çok daha yakın bir gerçeklik haline geliyor. Peki, metaverse, hayatımızı gerçekten nasıl değiştirecek? İçinde yaşadığımız dijital dünyada her şey hızla evrilirken, metaverse, bu dönüşümün merkezinde yer alıyor. Sanal gerçeklik, artırılmış gerçeklik ve blockchain teknolojilerinin birleşimiyle şekillenen metaverse, iş, eğitim, sosyal yaşam ve eğlence gibi birçok alanda köklü değişiklikler vaat…

Ehliyetsiz Araç Kullanma: Araç Sahibine Ceza Kesilir Mi? Bir insanın davranışlarını anlamaya çalışırken, her zaman düşündüğüm bir soru vardır: “Bir eylemi neden yapıyoruz?” Çoğunlukla, bireylerin seçimleri, bilinçli düşüncelerinin ötesinde, duygusal ve bilişsel süreçlerin bir araya gelmesiyle şekillenir. Bu yazıda, ehliyetsiz araç kullanma gibi günlük hayatımıza yakın bir konuyu, psikolojik bir mercekten inceleyerek, bireylerin bu tür davranışlarını anlamaya çalışacağım. Özellikle araç sahibine ceza kesilip kesilmeyeceği sorusu üzerinden, bilişsel, duygusal ve sosyal psikoloji perspektiflerinden neler söyleyebiliriz? Bilişsel Psikoloji Boyutu: Neden Kurallar Hiç Çalışmıyor? Bilişsel psikoloji, insan zihninin nasıl işlediğini, bilgi nasıl işlenir ve hangi mekanizmaların devreye girdiğini inceler. Ehliyetsiz araç kullanma durumunda,…

Anıt Resmi Nedir? Psikolojik Bir Bakış İnsanlar, çevrelerindeki dünyayı anlamak ve anlamlandırmak için sayısız yolu denerler. İçsel dünyamızda, anlık bir his ya da zihinsel bir imgeler birikimi bazen beklenmedik şekilde anlam kazanır ve hayatımıza yön verir. Peki, zihnimizdeki görüntüler ya da dış dünyadaki semboller bize ne anlatır? Birçok kültürde bir “anıt” ya da bir “anıtsal resim”, yalnızca bir geçmişi hatırlamak için değil, aynı zamanda belirli bir toplumsal kimliğin, değerlerin ve duyguların bir ifadesi olarak varlık gösterir. Anıt resmi, genel olarak büyük bir olayı, bir tarihi dönemi veya toplumsal bir değeri sembolize eden, zaman içinde değer kazanan bir görüntüdür. Ancak bu…

Üniversite Ön Kayıt Yapılmazsa Ne Olur? Ekonomik Bir Analiz Kaynakların Sınırlılığı ve Seçimlerin Sonuçları Üzerine Bir Ekonomistin Perspektifi Ekonomi, sınırlı kaynakların sınırsız ihtiyaçlarla nasıl en verimli şekilde karşılanacağı üzerine kurulu bir bilim dalıdır. Bu bağlamda, üniversite ön kaydının yapılmaması gibi durumlar, yalnızca bireylerin değil, toplumun genel refahı üzerinde ciddi etkiler yaratabilir. Eğitim, ekonomik kalkınmanın temel unsurlarından biridir ve üniversite ön kayıt süreçlerinin etkisiz ya da düzensiz olması, pek çok olumsuz sonuca yol açabilir. Bu yazıda, üniversite ön kaydının yapılmamasının ekonomi üzerindeki sonuçlarını, piyasa dinamikleri, bireysel kararlar ve toplumsal refah çerçevesinde analiz edeceğiz. Piyasa Dinamikleri: Eğitim Talebinin Karşılanamaması Üniversite ön kaydının…

Kaynakların Kıtlığına Dair Bir İçsel Analitik Giriş İnsan her seçim yaptığında bir fırsat maliyeti ile karşı karşıyadır: Bir şey elde ederken başka bir şeyden vazgeçer. Hayatın anlamını, toplumsal ilişkileri, üretimi ve refahı düşünürken bu gerçek sürekli karşımıza çıkar. Bir toplum darlık ve bolluk, birey kararları ve kolektif sonuçlar arasında sürekli bir denge kurmaya çalışır. “Ya Şafi Allah’ın kaçıncı ismi?” gibi bir soru, teolojik bir bağlamda isimlerin mertebesini gündeme getirir. Bu soruyu ekonomi perspektifinden ele almak, dinî kavramların bireysel ve toplumsal karar mekanizmaları üzerindeki etkisini düşünmemizi sağlar. Bu başlık altında “Ya Şafi”nin ne anlama geldiğini kısa tanımlayıp, bunu ekonomik mercekle yorumlayacağız.…

Kamu Sektörü Devlet Mi? Toplumsal Normlar ve Cinsiyet Rollerinin Derinliklerine İniyoruz Toplumsal Yapıların ve Bireylerin Etkileşimini Anlama Arayışı Bir araştırmacı olarak, toplumsal yapıları ve bireylerin bu yapılarla olan etkileşimini anlamak her zaman merak ettiğim bir alan olmuştur. Toplumda yer alan her bir birey, belirli roller üstlenir ve bu roller, toplumsal normlar, değerler ve kültürel pratikler tarafından şekillendirilir. Devletin ve kamu sektörünün işleyişini anlamaya çalışırken de, bu etkileşimlerin ne kadar önemli olduğunu görmek kaçınılmazdır. Kamu sektörü, toplumsal yapıların bir uzantısı olarak kabul edilebilir mi? Yoksa, toplumu şekillendiren güçlerden biri olarak devlet, kendini tamamen ayrı bir düzlemde mi var eder? Bu soruları…

Birim Karelerin Alanı: Felsefi Bir Yolculuk Dünyayı anlamaya çalışırken, hepimiz bir şekilde “büyütme” ve “küçültme” ihtiyacı hissederiz. Bazen bu büyütme, belirli bir soruyu daha net bir şekilde görmek için odaklanmak olur; bazen de küçültme, karmaşık bir evreni anlaşılır hale getirme arzusudur. Felsefe, bu ihtiyacı derinleştirir, çünkü her şeyin özünü ve anlamını sorgulama eğilimindedir. İşte tam bu noktada bir soru aklımıza gelir: Birim karelerin alanını nasıl buluruz? Belki bir soru, salt bir teknik hesaplamadan çok daha fazlasıdır. Birim karelerin alanı hakkında düşündüğümüzde, yalnızca bir hesaplama yapmıyoruz; aslında varlık, ölçüm ve gerçeklik üzerine de düşünmeye başlıyoruz. Bu yazıda, matematiksel bir kavram gibi…